Армянская проверка орфографии
загрузить HySpell сейчас
 Словарь
ԽՕՍԻԼ
ներգործական բայ, չէզոք բայ
    1. ըսել, պատմել, զրուցել, ճառել։
    2. (մէկուն ականջը՝) դռնչել։
    3. (մէկուն ականջն ի վար՝) փսփսալ։

Դարձուածքներ
մէկու մը մասին գէշ խօսիլ
չարախօսել, բամբասել։

պարապ բաներ խօսիլ
զրաբանել։

շատ խօսիլ
շաղակրատել, գարգաջել։

արագ եւ անորոշ խօսիլ
լփռտալ, թաչել։

յանպատրաստից խօսիլ
յանկարծաբանել։

քիթէն խօսիլ
ռնգախօսել։

անիմաստ բաներ խօսիլ
բարբանջել, աղճատաբանել։

(դերասանի) առանձին խօսիլ
մենախօսել։

Источник: Յարութիւն Թ. Գայայեան, Բառարան Գանձարան Հայերէն Լեզուի. Գահիրէ: Տպագրութիւն Գալֆա (1938): стр. 202
Новинка
ԳՈՐԾԵԼ
ներգործական բայ
    1. աշխատիլ, բանիլ։
    2. ընել։
    3. ազդել։

Դարձուածքներ
հարեւանցի գործել
թալաթոսել, շլտորել. լղճորել։

հողը գործել
մշակել։

կտաւ գործել
հինել, ոստայնանկել։

Источник: Յարութիւն Թ. Գայայեան, Բառարան Գանձարան Հայերէն Լեզուի. Գահիրէ: Տպագրութիւն Գալֆա (1938): стр. 88
Новинка
ԽՕՍԵԼ խօսեցայ և խօսեցի
ներգործական բայ
    1. Միտք արտայայտել բառերով։
‣ Բոլոր կենդանիների մէջ միայն մարդն է որ խօսում է։
‣ Դեռ փոքր է, չի կարող խօսել։
‣ Անբան անասունը լեզու ելաւ ու խօսեց։

    2. Մարդու նման յօդաւոր հնչիւններ արտասանել։
‣ Թութակներն ու կաչաղակները խօսում են։
‣ Այժմ շինում են խօսող մեքենաներ։

    3. Որեւէ այլ միջոցով միտք արտայայտել։
‣ Համրը նշանացի է խօսում։
‣ Հարսը սկեսրայրի առաջ լեզուով չէր խօսում, բայց աչքով ու ձեռքով խօսում էր։

    4. Արձագանգ տալ, հնչել։
‣ Երբ կամարակապ սենեակում երգում են՝ սենեակը խօսում է։
‣ Ականջս խօսեց։

    5. Գործածել մի լեզու, որեւէ լեզուով միտք արտայայտել։
‣ Նա խօսում է հինգ լեզուով։
‣ Շատ հայեր կան, որոնք հայերէն խօսել չգիտեն։

    6. Որեւէ բան ասել, մի միտք արտայայտել բառերով։
‣ Ինչե՞ր ես խօսում։
‣ Քեզ հետ ոչինչ չխօսե՞ց։
‣ Խօսի՛ր, ինչո՞ւ ես լռել։

    7. Զրոյց անել, խօսակցել։
‣ Նստի՛ր, մի քիչ խօսինք։
‣ Մենք մեզ համար միամիտ խօսում էինք, երբ նա յանկարծ ներս պրծաւ։

    8. Ճառել, քարոզել։
‣ Առաջ նա լաւ էր խօսում։
‣ Այսօր ի՞նչ նիւթի մասին պէտք է խօսի։
‣ Հիանալի խօսեց։

    9. Գրել, նկարագրել, գրով միտքը հաղորդել։
‣ Այս մասին նա խօսել է իւր գրքի վերջին գլխում։
‣ Նա մեռաւ, բայց միշտ մեզ հետ խօսում է իւր գրուածքներով։

    10. Բանակցել, որեւէ հարցի մասին պայմանաւորվել։
‣ Այդ բոլոր հարցերի մասին արդէն խօսել վերջացրել ենք։
‣ Քո մասին ես նրա հետ խօսեցի։

    11. Տարաձայնել, լուրեր տարածել, բամբասել։
‣ Շատ են խօսում թէ կռիւ պիտի լինի։
‣ Խօսին-խօսին՝ կդադրին։

    12. Փոխաբերաբար Հրամայել, կամքը արտայայտել։
‣ Երբ պատիւն է խօսում՝ ամեն ինչ պէտք է լռէ։
‣ Թող այժմ թնդանօթները խօսին։

    13. Նշանադրել։
‣ Գնա՛ այն աղջկանը մեր տղայի համար (կամ մեր տղային) խօսիր։

ԽՕՍՎԵԼ խօսվեցի
կրաւորական չէզոք բայ 5－11 նշանակութեամբ։
‣ Այնպիսի լեզու սովորիր, որ ամեն տեղ խօսվում է։
‣ Կան բաներ որ չեն խօսվելու։
‣ Մտերմի հետ ախորժանքով է խօսվում։
‣ Այս երեկոյ խօսվելու է ֆիզիկական կրթութեան մասին։
‣ Գրքի աղբիւրների մասին խօսված է առաջաբանում։
‣ Խօսված վերջացած բան է։
‣ Մեր մասին ամեն տեղ խօսվում է։


ԽՕՍԱԼ
ներգործական բայ Տե՛ս Խօսել։

Источник: Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): стр. 946
Новинка
(beta)
ԳՈՐԾԵԼ գործեցի
ներգործական բայ
    1. Աշխատանք կատարել, գործ անել։
‣ Գնա՛, այսօր այգում գործիր։
‣ Մեր ընկերները գործում են գաւառում։
‣ Ինքը ոչինչ չի գործում, միայն գիտէ ուրիշներին քննադատել։

    2. Աշխատանք դնել մի բանի վրայ, մշակել։
‣ Երկիրը գործել։
‣ Նրա մայրը ապրեշում է գործում (կամ բանում)։

    3. Մի արդիւնք առաջ բերել։
‣ Յոյսը հրաշքներ է գործում։
‣ Բարիքի տեղ չարիք գործեց։
‣ Ի՞նչպէս է գործում նոր մեքենան։

    4. Ներգործել, ազդել։
‣ Դեղն սկսեց գործել։

    5. Վարուել, ընթացք բռնել։
‣ Խոհեմութեամբ պէտք է գործել։
‣ Նա գործել չգիտէ։

    6. Իւր գործը՝ պաշտօնը կատարել։
‣ Սիրտը կանոնաւոր է գործում։
‣ Այսօր ստամոքսդ գործե՞լ է (փորից դուրս գնացե՞լ ես)։

    7. Հիւսել։
‣ Գուլպայ՝ զամբիւղ՝ կտաւ գործել։
‣ Սարդը ի՞նչպէս է իւր ոստայնը գործում։
‣ Այս մեքենան քսան բանուորի չափ գործում է և աւելի լաւ։

Դարձուածքներ
Գործող անձինք կամ, Գործող անձեր
յոգնակի գոյական (Թատրոնական) Այն անձնաւորութիւնները, որ դուրս են բերված թատերական գրուածքի մէջ և որոնց դերերը կատարում են դերասանները։
‣ Սունդուկեանի բոլոր պիէսներում գործող անձինք կեանքից են վերցրած և կենդանի տիպեր են։

ԳՈՐԾԵԼ (գործեցայ),
ԳՈՐԾՎԵԼ գործվեցի
կրաւորական չէզոք բայ նոյն նշանակութեամբ։

Источник: Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): стр. 487
Новинка
(beta)
ԽՕՍԻԼ
ներգործական բայ բառերով կամ նշանացի միտքը արտայայտել, բարբառիլ, ճառել, քարոզել։ Հակառակը՝ պապանձիլ։

Բաղադրեալ Բայեր
Մէկու մը մասին գէշ խօսիլ
չէզոք բայ չարախօսել, բամբասել.

ականջը խօսիլ
չէզոք բայ դռնչել.

մէկուն ականջին խօսիլ
ներգործական բայ փսփսալ.

պարապ բաներ խօսիլ
ներգործական բայ զրաբանել.

շատ խօսիլ
չէզոք բայ շաղակրատել, գարգաջել, շատախօսել.

արագ եւ անորոշ խօսիլ
չէզոք բայ լփռտալ, թաչել.

յանպատրաստից խօսիլ
ներգործական բայ յանկարծաբանել.

քիթէն խօսիլ
չէզոք բայ ռնգախօսել.

անիմաստ բաներ խօսիլ
չէզոք բայ բարբանջել.

առանձին խօսիլ
չէզոք բայ մենախօսել.

մէկու մը հետ խօսիլ
չէզոք բայ խօսակցիլ, զրուցել։

Источник: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): стр. 895
Новинка
(beta)
ՀՆՉԵԼ
ներգործական բայ 1. հնչիւն կամ ձայն հանել, արտաբերել, արտասանել, առոգել, ոգել.

չէզոք բայ 2. զնգալ, զրնգալ, թնդալ, ղօղանջել, արձագանգ տալ, ձայն հանել, ճնկալ, ճնկացնել (ներգործական բայ), ճնկլտալ, ճնկճնկալ, ճնգալ, ճնգճնգալ, ճնգացնել (ներգործական բայ)։

Արմատն է հունչ։

Տեսակներ
— Սալի՝ խոշոր զանգակի՝ ղօղանջել.

— ականջ՝ դռնչել, խօսիլ.

— բառ՝ արտասանել.

— տառը ՝ բառը (զօրաւոր)՝ շեշտել.

— երգ՝ երգել.

— նուագարանով՝ նուագել.

— զօրաւոր՝ թնդալ, թնդացնել։

Источник: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): стр. 1260
Новинка
(beta)
ԳՈՐԾԵԼ
ներգործական բայ
    1. գործ՝ աշխատանք ընել.

    2. աշխատիլ, բանիլ, պարապիլ, զբաղիլ.

    3. արդիւնաւորել, յառաջ բերել. օրինակ՝
‣ դրամը այս աշխարհի մէջ հրաշքներ կը գործէ.

    4. ներգործել, ազդել. օրինակ՝
‣ դեղը սկսաւ գործել.

    5. վարուիլ, ընթացք բռնել. օրինակ՝
‣ պէտք է խոհեմութեամբ գործել.

    6. հիւսել. օրինակ՝
‣ գուլպայ գործել, ընել.

օրինակ՝
‣ ի՞նչ կը գործես հոդ։

Հակառակը՝ սլքտալ, դադրիլ (գործելէ)։

Источник: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): стр. 422
Новинка
(beta)
ՇԱՐԺԻԼ
չէզոք բայ
    1. տատանիլ, երերալ, տարուբերիլ, ցնցուիլ, սասանիլ.
    2. տեղափոխուիլ.
    3. (Փոխաբերական իմաստ) յուզուիլ, լեցուիլ, համակուիլ.
    4. (Փոխաբերական իմաստ) կեցուածք՝ վերաբերում ցոյց տալ.
    5. (Փոխաբերական իմաստ) վարուիլ, ղեկավարուիլ, առաջնորդուիլ.
    6. (Փոխաբերական իմաստ) գործ ընել.
    7. դառնալ։

Տեսակներ
— Անիւի՝ գլորիլ։

— Դրօշի՝ ծածանիլ, ծփալ:

— Երկնային մարմնի՝ թաւալիլ:

— Երկրաշարժէ՝ սասանիլ, ցնցուիլ։

— Նաւակը հովէն՝ տարուբերիլ:

— Պարագային համեմատ՝ վարուիլ, գործել:

— Սիրտին՝ յուզուիլ, զգացուիլ։

— Սողունի պէս՝ սողալ։

Բաղադրեալ Բայեր
Ի գութ շարժիլ
չէզոք բայ արգահատիլ, խանդաղատիլ, գթալ, խղճալ, մեղքնալ։

Источник: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): стр. 1766
Новинка
(beta)
ՔԱԼԵԼ
չէզոք բայ
    1. ոտքերը փոխնիփոխ գործածելով՝ յառաջ երթալ. յառաջանալ, շարժիլ, երթալ, ընթանալ.
    2. զբօսանք կատարել, պտըտիլ, ճեմել.
    3. սկսուած աշխատանք մը՝ խաղ մը շարունակել.
    4. (Փոխաբերական իմաստ) բնական բանիլ՝ աշխատիլ՝ գործել.
    5. (Փոխաբերական իմաստ) զարգանալ, յառաջդիմել։

Տեսակներ
— Աննպատակ՝ թափառիլ, աստանդել, յածիլ, սլքտալ։

— Առնել՝ նեղանալով հեռանալ:

— Առջեւէն՝ առաջնորդել:

— Արագ՝ շտապել, աճապարել, ճեպել։

— Գործերը՝ երթալ, ընթանալ։

— Ետեւէն՝ հետեւիլ։

— Զօրքը՝ 1. տողանցել. 2. արշաւել։

— Թշնամիին վրայ՝ յարձակիլ, արշաւել։

— Ժամանակը՝ սահիլ, անցնիլ:

— Ժամացոյցը՝ մեքենան՝ բանիլ, աշխատիլ, գործել։

— Կոտրտուելով՝ սամսարել, սիգաճեմել։

— Մեծաքայլ՝ շեքռկել։

— Միասին՝ ընկերակցիլ, ուղեկցիլ:

— Յոխորտալով՝ սիգալ:

— Օրօրուելով՝ ճորճորալ:

Յարակից Բառեր
— Արմատը՝ քայլ։

Источник: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): стр. 2393
Новинка
(beta)
ԳՈՐԾՈՒԻԼ
չէզոք բայ կրաւորական բայ
    1. հիւսուիլ, բանուիլ, ասեղնագործուիլ.
    2. կատարուիլ, տեղի ունենալ։

Источник: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): стр. 423
Новинка
(beta)
 Usage beta 1 citation 

Usage of matching Word Forms

Найти слово "խօսիլ-գործել" также в следующих словарях

Explanatory

Thesaurus

Western Armenian

Neologisms

Rhyming

Word Structural

Etymological

Dialectal and Idiomatic

Orthographic

Classical Armenian

Middle Armenian

Early Modern Armenian

Foreign word

Names

Place names

Plant names

Specialized

Abbreviations

© 2026 Наири. Армянский cловарь содержит 17 718 главных слов
The site has 144 dictionaries and 3 books.
Русский
Նայիրի / Nayiri.com