Ermeni yazım denetleyicisi
Şimdi İndirin
 Morphology

Western Armenian

հաճի → հաճիլ (verb)
Present Tense • Subjunctive Mood • Third Person • Singular

Matching Word Forms

հաջի → հաջել

Matching Lexemes

 Sözlük
հաճել ներգործական բայ Հաւանութիւնը սիրաշահիլ, սիրտը առնել:
հաճութիւն գոյական Հաւանութիւն, բարեացակամութիւն:
հաճիլ չէզոք բայ Հաւանիլ, յօժարիլ:

Աղբիւր՝ Բառգիրք հայերէն լեզուի։ Անդրանիկ Վրդ. Կռանեան, Պէյրութ, 1998։ Էջ 231։


ՀԱՋԵԼ
չէզոք բայ գոչել, ոռնալ (շան)։

Source: Յարութիւն Թ. Գայայեան, Բառարան Գանձարան Հայերէն Լեզուի. Գահիրէ: Տպագրութիւն Գալֆա (1938): p. 274
Yeni!
ՀԱՃԻԼ
չէզոք բայ
    1. հաւանիլ, յօժարիլ։
    2. գոհանալ, բաւականանալ, շատանալ։
    3. ուզել, կամենալ, բարեհաճիլ, շնորհել։

Source: Յարութիւն Թ. Գայայեան, Բառարան Գանձարան Հայերէն Լեզուի. Գահիրէ: Տպագրութիւն Գալֆա (1938): p. 262
Yeni!
ՀԱՋԻ
(արաբերէն hāġ, hāġī, Մեկկա՝ Քաաբային ուխտ գնացող մահմետական)

ածական գոյական
    1. Մահմետական, որ ուխտ է գնացել Մեկկա, Քաաբային։
‣ Ամեն մահմետական օրէնքով հաջի պիտի լինի։

    2. Նմանութեամբ Քրիստոնեայ, որ ուխտ է գնացել Երուսաղէմ Քրիստոսի գերեզմանին, մահտեսի։

(Այս բառը իբրև յարգական մակդիր դրվում է յատուկ անունների և կոչումների վրայ)։
‣ Հաջի Աւետիսը։
‣ Հաջի Պետրոս։
‣ Հաջի քեռի։
‣ Հաջի մայր։
‣ Հաջի պապ։
‣ Հաջիպապ (իբրև յատուկ անուն)։

    3. (Կրօնական) Պատկեր կամ այլ նախշ, որ Երուսաղէմ գնացող ուխտաւորները դաճել են տալիս իրանց ձեռների (և կուրծքի) վրայ, և այս դաճը կրող անձը։
‣ Ձեռքերը հաջի է արել։

    4. Նմանութեամբ Խիտ-խիտ մանր գունաւոր կէտեր մարմնի վրայ։
‣ Երեխաները բալի կոթը թաթախում են բալի կարմիր հիւթի մէջ և ձեռները հաջի են անում։
‣ Լուաները կծոտել էին, ողջ մարմինը հաջի էին արել։


ՀԱՋԵԼ հաջեցի
չէզոք բայ
    1. Շների ընդհատ-ընդհատ ձայն արձակելը գրգռված ժամանակ։
‣ Խելօք շունը զուր տեղը չի հաջի։
‣ Շունը հաջեց, տե՛ս ո՛վ է գալիս։
‣ Շան հաջելու եղանակից տէրը հասկանում է, թէ ինչի՛ վրայ է հաջում։

Դարձուածքներ
Շունը կհաջի, քարուանը կքօչի
(ասացուած), Դու քո գործին նայիր, չպէտք է ուշադրութիւն դարձնել ասէկօսէների վրայ։

    2. Նմանութեամբ Մէկի վրայ ի զուր չարախօսել, վայրաբանել։
‣ Առանց այն էլ վրաս հաջում են, դու ուզում ես հաջողներիս թիւն աւելացնել։
‣ Թող հաջեն, որքան ուզում են, ես իմ գործս կանեմ. նրանք հաջեն հաջեն կդադրին։

ներգործական բայ
    3. Յիմար կամ անպատկառ բան ասել։
‣ Այդ ինչե՞ր ես հաջում։

Բաղադրեալ Բայեր
Խոշոր-խոշոր հաջել
չէզոք բայ Մեծ-մեծ ջարդել, պոռոտախօսել։
‣ Նա խոշոր-խոշոր է հաջում, բայց ձեռքիցը բան չի գայ։


＋գաւառական բառ ՀԱՋԱԼ հաջացի
չէզոք բայ ներգործական բայ Տե՛ս Հաջել։

Source: Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): p. 1204
Yeni!
(beta)
⨀հին բառ 1. ՀԱՃԵԼ (հաճեցի)
ներգործական բայ Տե՛ս Հաճեցնել, Հաճեցուցանել։


2. ՀԱՃԵԼ հաճեցայ
չէզոք բայ
    1. Հաւանել, ընտրել, սիրել։
‣ Ես այն աղջկանն եմ հաճել. ուրիշ ոչ մէկն ինձ հաճելի չէ։
‣ Որին կհաճիք՝ այն վերցրէք։

    2. Ընդունել մի բան, համաձայնել մի բանի (իբրև շնորհ անելով կամ զիջելով), բարեհաճել։
‣ Դուք հաճեցաք մեր նուագահանդէսում դուրս գալ։
‣ Արդեօք կհաճի՞ այցելել մեզ։

    3. Քաղաքավարական դարձուածք նամակների վերջում։
‣ Հաճեցէ՛ք ընդունել յարգանքներս, Ընդունեցէ՛ք։

Source: Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): p. 1167
Yeni!
(beta)
ՀԱՋԻ Արեւելահայերէն,
ՀԱՃԻ
(Արաբերէն haj, hadji = Մէքքա կամ Երուսաղէմ ուխտի գացող մահմետական կամ քրիստոնեայ)

ածական գոյական
    1. մահտեսի, մղտսի (յարգական մակդիր Երուսաղէմ ուխտի գացողներու).
    2. կրօնական պատկեր կամ նախշ՝ որ ուխտաւորներ դաճել կու տան յատկապէս իրենց բազուկին կամ ձեռքին վրայ.
    3. խիտ-խիտ ու մանր գունաւոր կէտեր մարմինի վրայ:


ՀԱՋԵԼ
չէզոք բայ
    1. գրգռուած շան ձայն արձակել, հա՛ւ-հա՛ւ ընել, գոչել (շան).

Յարակից Բառեր
— դունչը օդը տնկած հաջել՝ ոռնալ (շան՝ գայլի).

— ընդհատ-ընդհատ հաջել՝ հաջմջել, հաջվռտել.

    2. (Փոխաբերական իմաստ) մէկու մը վրայ կամ աջին-ձախին յանիրաւի ու բարձրաձայն չարախօսել՝ վայրաբանել.

    3. (Փոխաբերական իմաստ) մէկու մը դէմ անպատկառ բաներ ըսել, անպատուել, հայհոյել։

Դարձուածքներ
Շունը կը հաջէ՝ կարաւանը կը քալէ
ցեխարձակումներուն կարեւորութիւն չտալ.

օ՛շտ, շատ մի՛ հաջեր, քեզի ոսկոր նետող չկայ
եթէ քեզի բան մը ըսեմ՝ ա՛յն ատեն խօսիր.

կը հաջեն կը հաջեն՝ ի վերջոյ կը յոգնին ու կը լռեն
կարեւորութիւն չտաս՝ ամէն ինչ կը խաղաղի:

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 1175
Yeni!
(beta)
ՀԱՃԻԼ
չէզոք բայ հաւանիլ, յօժարիլ, գոհանալ, բաւականանալ, շատանալ, ուզել, կամենալ, բարեհաճիլ։ Հակառակը՝ դժկամակիլ։


ՀԱՃԵԼ
ներգործական բայ Տե՛ս Հաճեցնել։


ՀԱՃԵՑՆԵԼ,
ՀԱՃԵԼ
ներգործական բայ
    1. համոզկեր խոստումներով՝ խրատներով սիրտը առնել, սիրաշահիլ, համաձայնեցնել, յօժարեցնել, հաւանեցնել.
    2. հաճոյացնել, գոհացնել, բաւարարել։

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 1112
Yeni!
(beta)

Benzer kelimeler
հաջի
 Usage beta 16 citations 

Usage of matching Word Forms

Usage of matching Lexemes

Yeni! Explore the usage of the word form հաճի in the Corpus of Western Armenian.
Ayrıca bu sözlüklerde "հաճի" için arama:

Explanatory

Thesaurus

Western Armenian

Neologisms

Rhyming

Word Structural

Etymological

Dialectal and Idiomatic

Orthographic

Classical Armenian

Middle Armenian

Early Modern Armenian

Foreign word

Names

Place names

Plant names

Specialized

Abbreviations

© 2026 Nayiri. Ermenice sözlük 17.718 kelimelerden oluşmuşdur
The site has 144 dictionaries and 3 books.
Türkçe
Նայիրի / Nayiri.com