Free Armenian spellchecker
Get HySpell now!
 Morphology

Matching Word Forms

ուշքի գալ → ուշքի գալ
 Dictionary
ՈՒՇՔ
գոյական
    1. յիշողութիւն։
    2. խելք։

Phrases
ուշքի գալ
Տե՛ս ուշաբերիլ։

Source: Յարութիւն Թ. Գայայեան, Բառարան Գանձարան Հայերէն Լեզուի. Գահիրէ: Տպագրութիւն Գալֆա (1938): p. 398
New!
1. ԳԱԼ (գամ, գայի, գայցեմ, մի՛ գար, մի՛ գայք, գալոց. անցեալ կատարեալ եկի, եկիր, եկն..., ապառնի եկից, եկեսցես... հրամայական եկ, եկա՛յք, անցեալ դերբայ եկեալ), գալիս եմ. էի, կգամ, ստորադասական ներկայ գամ, ստորադասական անցեալ գայի, արգելական մի՛ գար, մի գաք, ապառնի դերբայ գալու, անցեալ կատարեալ եկայ, ե՛կ, եկէ՛ք, եկել, եկած
չէզոք բայ
    1. Ոտքով կամ այլ միջոցով փոխադրվել մի տեղից մի ուրիշ տեղ, որտեղ գտնվում է, կամ որի մօտ է խօսողը։
‣ Առաւօտները կանուխ գնում է աշխատանքի, երեկոներին ուշ տուն է գալիս։
‣ Խնդրեցի որ գայ ինձ մօտ։
‣ Լսեցի որ նա արտասահմանից եկել է Կովկաս։

    2. Վրայ հասնել, տեղ ժամանել։
‣ Գարունն եկաւ։
‣ Գնացքը գալիս է վեց և կէս ժամին։

    3. Պատահել, դիպել։
‣ Այս ի՞նչ փորձանք եկաւ մեր գլխին։
‣ Նրան մի բան եկած կլինի, որ այսչափ ուշացաւ։

    4. Տեղալ։
‣ Սաստիկ կարկուտ եկաւ։
‣ Անձրեւ է գալիս։

    5. Պտղաբերել, արդիւնաբերել։
‣ Հացը այս տարի լաւ է եկել։
‣ Կաղինը նուազ է, երկու տարի է չի գալիս։

    6. Եկամուտ ստացվել. գանձվել։
‣ Ջրաղացից եկամուտ աւելի է գալիս քան հողերից։
‣ Ո՞րչափ է եկել անշարժ կայքերից։

    7. Հասնել, պատրաստ լինել։
‣ Խմորը եկել է կամ շուտով կգայ։
‣ Մօրուքն սկսել է գալ։

    8. Յարմար՝ համեմատ լինել, պատշաճել։
‣ Այս կօշիկները ոտներիս չեն գալիս։
‣ Շորը վրադ լաւ է գալիս։

    9. Բաժին ընկնել, վիճակվել, հասնել։
‣ Ամեն մէկիս ո՞րքան է գալիս։
‣ Տան գլուխ գալիս է մի կոտ ցորեն։

    10. Թուալ, երեւալ։
‣ Թող ձեզ ծանր չգայ այս խօսքը։
‣ Դժուարս եկաւ։
‣ Դուր է գալիս։

    11. (Դիմազուրկ) Տրամադրութիւն զգալ։
‣ Լացս եկաւ։
‣ Մարդու քէֆը գալիս է։

    12. (Դիմազուրկ) Բախտ ունենալ (խաղի մէջ)։
‣ Այսօր ինձ չի գալիս։
‣ Երբ գալիս է՝ կարելի է համարձակ խաղալ։

    13. (Խաղի մէջ) Վէգը՝ զարը՝ խաղաթուղթը ևն որոշ դրութեամբ ընկնել։
‣ Վէգը թոխան եկաւ։
‣ Զարը ձգեց՝ զոյգ վեց եկաւ։
‣ Ինձ չորս աս էր եկել։

    14. (Խաղի մէջ) Քայլ անել, իջնել գումարը ևն։
‣ Ո՞րքան էք գալիս։
‣ Եկէ՛ք։

    15. (Հրամայական եղանակում) Յորդորական խօսք՝ մի բան միասին անելու։
‣ Եկէ՛ք մի քիչ էլ երգենք։
‣ Ե՛կ բանանք, տեսնենք ի՛նչ կայ մէջը։

Phrases
Ե՛կ տե՛ս որ կամ, Եկուր տե՛ս որ
Բայց բանն այն է որ…
‣ Շատ էժան էր, բայց եկ տես որ փող չունէի։

    16. Իբրեւ օժանդակ բայ՝ կազմում է բազմաթիւ բաղադրեալ բայեր և դարձուածքներ թէ՛ հին և թէ նոր լեզուում։

Phrasal Verbs
Հին լեզւում —
⨀old word Գալ ի միտս, ⨀old word Գալ յինքն, ⨀old word Գալ ի խելս
չէզոք բայ Խելքի՝ ուշքի գալ, ուշաբերել։

Նոր լեզւում —
Առաջ գալ
չէզոք բայ
    1. Դէպի առաջ շարժվել, հանդէս՝ հրապարակ գալ։
‣ Շատ հեռու էք նստած, քիչ առաջ եկէք։
‣ Ո՞ւր են դժգոհները. թող առաջ գան։

    2. Ծագել, սկիզբ առնել։
‣ Այս բանից շատ անախորժութիւններ կարող են առաջ գալ։

    3. Առաջադիմութիւն ցոյց տալ, զարգանալ։
‣ Այս երկու տարում նրանք շատ առաջ եկան։
‣ Օրէցօր առաջ է գալիս։

Դէմ գալ
չէզոք բայ
    1. Ընդ առաջ գնալ, դիմաւորել։
‣ Ինչո՞ւ ոչ ոք ինձ դէմ չեկաւ։

    2. Առաջը դուրս գալ իբրեւ դիմադրող, մրցող։
‣ Նրան ո՞վ կհամարձակի դէմ գալ։
‣ Ինձ դէմ եկող չկայ։

＋dialectal meaning 3. Ի նպաստ լինել, օգտակար հանդիսանալ։
‣ Այն քո արած լաւութիւնդ այսօր քեզ դէմ եկաւ։

Դուրս գալ
չէզոք բայ
    1. Դուրս ելնել։

    2. Կարիքի գնալ։

    3. Երեւել, առաջ գալ, հետեւանք ունենալ։
‣ Քո փորձերից մի բան դուրս եկա՞ւ։
‣ Դուրս է գալիս, որ մենք սխալված ենք եղել։

＋dialectal word Թրեւ գալ
չէզոք բայ Թափառել։
‣ Ի՞նչ էք այստեղ թրեւ գալիս։

Ժուռ գալ, Ման գալ
չէզոք բայ Զբօսնել, պտոյտ կատարել։
‣ Գետի ափին ժուռ (կամ ման) էինք գալիս։
‣ Բզզանը երկու րոպէ ման եկաւ։

Յետ գալ
չէզոք բայ
    1. Վերադառնալ։
‣ Գնաց, բայց շուտով յետ եկաւ։

    2. Սիրտը թափել, փսխել։
‣ Ստամոքսը հիւանդ է. կերածը յետ է գալիս։
‣ Սիրտը յետ եկաւ։

＋dialectal word Նի գալ
չէզոք բայ Դիպչել։
‣ Ձեռքս նի եկաւ։

Շուռ գալ
չէզոք բայ
    1. Վեր ու վայր լինել։
‣ Պղինձը շուռ եկաւ, բոլոր իւղը թափվեց։

    2. Շրջել մի կողմից միւս կողմը։
‣ Շուռ եկ, երեսդ տեսնեմ։
‣ Շուռ եկաւ ու մի ապտակ հասցրեց երեսին։

Եռ գալ
չէզոք բայ
    1. Եռալ։
‣ Ջուրը (ինքնաեռը) եռ եկաւ։

Փոխաբերաբար Սիրտը եռ է գալիս։

    2. Քոր գալ, եռք ընկնել։
‣ Ամբողջ մարմինս եռ է գալիս։

Եփ գալ
չէզոք բայ Տե՛ս Եռ գալ։
‣ Երկու բերան եփ գայ՝ բաւական է։

Յարմար գալ
չէզոք բայ Յարմարել, պատշաճել։
‣ Եղանակը խօսքերին շատ յարմար է գալիս։
‣ Երկու հանդէսի զուգադիպութիւնը լաւ յարմար եկաւ։

＋dialectal word Սազ գալ
չէզոք բայ Տե՛ս Սազել, Յարմար գալ։
‣ Այդ գլխարկը քեզ սազ չի գալիս։

Աշխարհ գալ
չէզոք բայ Ծնել։
‣ Դու որ աշխարհ եկար՝ այս տունը դեռ շինված չէր։
‣ Անիծվի այն օրը՝ երբ ես աշխարհ եկայ։

＋dialectal word Գանը գալ կամ, ＋dialectal word Զիզղը գալ
չէզոք բայ Գանել, զզուել։
‣ Այդ կերակուրը չեմ կարող ուտել, գանս գալիս է։
‣ Ի՞նչպէս զիզղդ չի գալիս, որ այդ կեղտը խառնում ես։

Գլուխ գալ
չէզոք բայ Աջողութեամբ վերջանալ, աւարտվել, կատարվել։
‣ Փոքրիկ զիջումով բանը գլուխ եկաւ։
‣ Դա գլուխ գալու բան չէ։

Մեղքը գալ
չէզոք բայ Մեղքանալ, խղճալ, գթալ։
‣ Խեղճ կինը շատ մեղքս եկաւ։
‣ Հապա այն որբերը մեղքդ չե՞ն գալիս։

Միտքը գալ
չէզոք բայ Մտաբերել, յիշել։
‣ Միտքս չի գալիս, թէ ե՛րբ եմ այդ բանն ասել։
‣ Հիմա միտքդ եկա՞ւ։

Բերնին գալ
ներգործական բայ Մէկի բերանը փակել, խօսելը խանգարել։
‣ Հէնց որ սկսեց քննադատել՝ բերնին եկան, չթողին որ խօսի։

Դարձ գալ կամ, Դարձի գալ
չէզոք բայ Իւր սխալը խոստովանել, զղջալ. սխալ ճանապարհից յետ դառնալ։

Լեզուին գալ
չէզոք բայ Խօսելիս պատահաբար բերանից դուրս թռչել։
‣ Ես չէի ուզում նրան վիրաւորել, չգիտեմ ի՛նչպէս լեզուիս եկաւ, ու ասացի։

Ինքն իրան գալ
չէզոք բայ Ուշքի գալ, զգաստանալ։
‣ Հանգիստ թողէք, շուտով ինքն իրան կգայ։
‣ Հազիւ հազ ինքն իրան եկաւ։

Խօսքի գալ
չէզոք բայ Յորդորի անսալ, համոզվել, համաձայնել։
‣ Ինչ արինք չարինք՝ նա խօսքի չեկաւ։
‣ Վերջապէս խօսքի եկաւ։
‣ Նա խօսքի եկող մարդ չէ։

Խելքի գալ
չէզոք բայ Զգաստանալ, խելացուորել։
‣ Նա այժմ խելքի է եկել, գժութիւններից ձեռք է վերցրել։
‣ Կմեծանայ՝ խելքի կգայ։

Հաւատքի գալ
չէզոք բայ Հաւատալ, հաւատացեալ դառնալ։
‣ Անհաւատներից շատերը հաւատքի եկան։

Ուշքի գալ
չէզոք բայ Տե՛ս Ինքն իրան գալ, խելքի գալ։

Սրտի գալ
չէզոք բայ Միտք ծագել, մտածել մի բան անել։
‣ Սրտի եմ գալիս որ գրքերս ծախեմ։
‣ Մէկ սրտի եկայ որ պատասխանեմ, մէկ էլ որոշեցի լուռ մնալ։

Հախիցը գալ
չէզոք բայ Արժանաւոր պատիժը տալ, զսպել, նուաճել։
‣ Կա՛ց, ես քո հախիցը կգամ։
‣ Նրա հախիցն եկայ։

Ձեռքիցը գալ
չէզոք բայ Կարող՝ ընդունակ լինել։
‣ Ձերքիցը բան չի գալիս, Ոչ մի բանի ընդունակ չէ։
‣ Ինչ որ ձեռքիցս գայ՝ կանեմ։

Տեղը գալ
չէզոք բայ
    1. Փոխարէնը գալ, լրացնել։
‣ Երբ ատամը քաշում են՝ փոս է բացվում, բայց շուտով տեղը գալիս է։
‣ Առատ ծախսում է, բայց միշտ տեղը գալիս է։

    2. Դէպք լինել, յարմար առիթ լինել։
‣ Տեղը եկաւ ասացի։
‣ «Տեղը եկաւ հայ է նա, տեղը եկաւ՝ այլազգի» (երգ), ևն։

Գալ՚ով կազմված բաղադրեալ չեզոք բայերի համապատասխան ներգործականները կազմվում են Բերել բայով, օրինակ ուշքի՝ գլուխ՝ առաջ՝ յետ… բերել։

Source: Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): p. 427
New!
(beta)
ՈՒՇՔ ուշքի, ուշքեր
գոյական
    1. Ուշադրութիւն։
‣ Ուշք դարձրի՞ք յօդուածի վերջին խօսքերի վրայ։
‣ Ուշքդ ո՞րտեղ էր, որ կատուն միսը փախցրեց։
‣ Նա ուշքն ու միտքը տուել է խաղերի։

    2. Խելք, առողջ դատողութիւն, մտքի սթափութիւն։
‣ Զայրոյթից ինքդ քեզ կորցրել ես. ուշքի եկ, տե՛ս, ի՛նչ ես ասում, ի՛նչ ես անում։
‣ Մինչեւ վերջին շունչը ուշքը վրան էր։
‣ Ե՞րբ պէտք է ուշքի գանք, մեր չարն ու բարին հասկանանք։

    3. Գիտակցութիւն, ինքնազգացութիւն, զգալու՝ շարժվելու կարողութիւն։
‣ Երբ տաքութիւնը իջաւ՝ ուշքը վրան եկաւ, աչքերը բացեց, մեզ ճանաչեց։
‣ Երբեմն-երբեմն ուշքը գնում է (ուշաթափվում է)։

Phrasal Verbs
Ուշքը գնալ, Ուշքը երթալ, Ուշքը վերնալ
չէզոք բայ Մարել, ուշաթափվել։

Ուշքը վրան գալ, Ուշքի գալ
չէզոք բայ Ուշաթափութիւնից սթափվել, գիտակցութիւնը՝ զգացողութիւնները յետ դառնալ։
‣ Թշնամին այնպիսի հարուածներ է կրել, որ այլեւս չի կարող ուշքի գալ։

Ուշքի բերել
ներգործական բայ Սթափեցնել, նուաղածի գիտակցութիւնը վերադարձնել։

＋dialectal word Ուշքը յետ ոլորել
ներգործական բայ Մէկից երես դարձնել։

Ուշքը կորցնել
չէզոք բայ Խելքը կորցնել, շշմել, շուարել։

Ուշքը մի տեղ գցել
չէզոք բայ Ուշադրութիւնը մի բանի վրայ կենտրոնացնել, ուշքը մի բանի տալ։

Ուշքը վրան պահել
չէզոք բայ Ուշադիր լինել, զգուշանալ, հսկել։

Source: Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): p. 1753
New!
(beta)
ԳԱԼ
չէզոք բայ
    1. հասնիլ, ժամանել.
    2. մօտենալ, յառաջանալ.
    3. փոխադրուիլ.
    4. տեղալ (անձրեւ).
    5. յարմարիլ, պատշաճիլ.
    6. երեւալ, երեւիլ.

ածական
    7. յաջորդ (տարի).

գոյական
    8. չորցուած բանջարեղէն՝ շարոցով՝ ձմեռուան համար.
    9. մանելու համար պատրաստուած ոլորած բամպակ.

Phrasal Verbs
իբրեւ օժանդակ բայ կը կազմէ բազմաթիւ բարդ բայեր եւ դարձուածքներ.－
ախորժակի գալ
չէզոք բայ ախորժիլ.

աշխարհ գալ
չէզոք բայ ծնիլ.

աչքի գալ
չէզոք բայ աչք դպիլ.

բախտը գալ
չէզոք բայ բախտաւորուիլ՝ շահիլ.

բերնին գալ
չէզոք բայ 1. առանց հետեւանքները մտածելու խօսիլ,

ներգործական բայ 2. բերանը գոցել՝ լռեցնել.

գանելիքը գալ
չէզոք բայ գանիլ.

գերեզմանէն դուրս գալ
չէզոք բայ յարութիւն առնել.

գլուխ գալ
չէզոք բայ ա) յաղթել, բ) յաջողիլ.

գրաւի գալ
չէզոք բայ բախտին ձգել.

դասի գալ
չէզոք բայ ուսանիլ.

դարձի գալ, զիղջի գալ
չէզոք բայ զղջալ.

դէմ գալ
չէզոք բայ ա) հանդիպիլ, բ) հակառակիլ.

դժուարին գալ, գէշին գալ
չէզոք բայ ազդուիլ.

դիր գալ
չէզոք բայ հաճելի ըլլալ.

դուրս գալ
չէզոք բայ ա) ելլել, բ) ազատիլ, գ) արդիւնաւորուիլ.

դպրոց գալ
չէզոք բայ աշակերտիլ.

եռ գալ
չէզոք բայ եռալ.

ետ գալ
չէզոք բայ վերադառնալ.

եփ գալ
չէզոք բայ եփիլ.

ընդառաջ գալ
չէզոք բայ դիմաւորել.

թիւր գալ
չէզոք բայ սխալիլ.

թունդ գալ
չէզոք բայ ցնցուիլ.

ինքզինքին գալ
չէզոք բայ ա) հասկնալ, բ) հաւաքուիլ՝ զգաստանալ.

լալը գալ
չէզոք բայ փղձկիլ.

լեզուի գալ
չէզոք բայ խօսուիլ, բամբասուիլ.

լեզուին գալ
չէզոք բայ բերանը եկածը դուրս տալ՝ խօսիլ.

խաղի գալ
չէզոք բայ խաբուիլ.

խելքի գալ
չէզոք բայ ա) խենթենալ, բ) ապշիլ, գ) զգաստանալ.

խիղճի գալ
չէզոք բայ խղճալ, գթալ.

խմորը գալ
չէզոք բայ թթուիլ՝ ուռիլ.

խօսքի գալ
չէզոք բայ հնազանդիլ, համոզուիլ, համաձայնիլ.

ծանր գալ
չէզոք բայ թուիլ.

ծունկի գալ
չէզոք բայ ա) խոնարհիլ՝ պարտուիլ, բ) աղօթել.

ծուռ գալ
չէզոք բայ ա) ծռիլ, բ) հակառակ՝ անճիշդ ըլլալ.

կեանքի գալ
չէզոք բայ ա) ապրիլ, բ) ոգեւորուիլ.

կերածը ետ գալ
չէզոք բայ փսխել՝ ործալ.

կպուր-կպուրի գալ
չէզոք բայ ծեծկուիլ.

կռնակի վրայ գալ
չէզոք բայ ա) պառկիլ, բ) մեռնիլ.

հախէն գալ
չէզոք բայ ընկճել՝ յաղթել.

համաձայնութեան գալ
չէզոք բայ համաձայնիլ.

համը գալ
չէզոք բայ համովնալ.

հաւատքի գալ
չէզոք բայ հաւատալ.

հետը գալ
չէզոք բայ հետեւիլ՝ ընկերանալ.

հիւր գալ
չէզոք բայ այցելել.

հոգին բերանը գալ
չէզոք բայ շատ նեղուիլ՝ չարչարուիլ.

հոտը գալ
չէզոք բայ հոտիլ.

ձեռքէն գալ
չէզոք բայ կարողանալ, յաջողիլ.

ճամբու գալ
չէզոք բայ ուղղուիլ.

ման գալ
չէզոք բայ պտըտիլ.

մեղքը գալ
չէզոք բայ մեղքնալ.

մեռելը գալ, մեռնիլը գալ
չէզոք բայ ա) դիակը բերուիլ, բ) մեռնիլ ուզել.

միտքը գալ
չէզոք բայ յիշել.

մօրուք գալ, մազ գալ
չէզոք բայ բուսնիլ.

յառաջ գալ
չէզոք բայ ա) յառաջանալ, բ) սկսիլ՝ ծնիլ.

յարմար գալ
չէզոք բայ յարմարիլ՝ պատշաճիլ.

ներս գալ
չէզոք բայ մտնել.

շատ գալ
չէզոք բայ ա) առատանալ, բ) պէտք եղածէն աւելի ըլլալ.

շուռ գալ
չէզոք բայ դառնալ.

շուտ գալ
չէզոք բայ աճապարել.

ուշ գալ
չէզոք բայ ուշանալ.

ուշքի գալ
չէզոք բայ արթննալ՝ սթափիլ.

սրտի գալ
չէզոք բայ զգալ՝ նախազգացում ունենալ՝ մտածել բան մը ընելու.

վար գալ
չէզոք բայ իջնել.

վեր գալ
չէզոք բայ ելլել.

վրայ գալ
չէզոք բայ յանկարծ հասնիլ.

տեղը գալ
չէզոք բայ ա) փոխարինել՝ յաջորդել, բ) յարմար ատենին հանդիպիլ՝ զուգադիպիլ.

փորի վրայ գալ
չէզոք բայ սողալ.

քիթէն բերնէն գալ
չէզոք բայ ա) զղջալ գալուն համար, բ) շատ տառապիլ.

քունը գալ
չէզոք բայ ա) թմրիլ, բ) մրափել։

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 365
New!
(beta)
ԻՅՆԱԼ
չէզոք բայ
    1. գետին թափիլ (տերեւ՝ առարկայ).
    2. գետին տապալիլ՝ գլորիլ՝ գլտորիլ՝ սայթաքիլ (մարդ եւ այլն).
    3. կործանիլ, շրջիլ (կառավարութիւն՝ իշխանութիւն).
    4. նուաստանալ (անուն՝ վարկ).
    5. նուազիլ, իջնել (գին՝ արժէք՝ ջերմ)։

Հակառակը՝ կանգնիլ, բարձրանալ։

Phrasal Verbs
միտքը իյնալ
չէզոք բայ յիշել.

վրայ իյնալ
չէզոք բայ ստիպել, բռնադատել.

վրան իյնալ
չէզոք բայ յարձակիլ.

հետը իյնալ
չէզոք բայ
    1. կատակել,
    2. նեղացնել.

ետեւէն իյնալ
չէզոք բայ հետապնդել, հալածել.

բանի մը ետեւը իյնալ
չէզոք բայ հետամտիլ.

աչքէ իյնալ, երեսէ իյնալ
չէզոք բայ
    1. վարկաբեկուիլ,
    2. շնորհազուրկ ըլլալ.

դասէն իյնալ, դասարանէն իյնալ
չէզոք բայ ձախողիլ.

խաղի իյնալ, մրցումի մէջ իյնալ
չէզոք բայ պարտուիլ.

խաղի գալ, խաղի իյնալ
չէզոք բայ խաբուիլ.

պատերազմի մէջ իյնալ, կռիւի մէջ իյնալ
չէզոք բայ պատերազմիլ՝ կռուիլ.

պատերազմի դաշտին վրայ իյնալ
չէզոք բայ մեռնիլ, զոհուիլ.

ուժէ իյնալ
չէզոք բայ ուժաթափիլ.

սովորութենէ իյնալ
չէզոք բայ դադրիլ, խափանուիլ.

նորաձեւութենէ իյնալ
չէզոք բայ հիննալ.

երկինքէն իյնալ
չէզոք բայ ապշիլ, ապշահարիլ.

անկողին իյնալ
չէզոք բայ հիւանդանալ.

բաժին իյնալ
չէզոք բայ վիճակիլ.

ճամբայ իյնալ
չէզոք բայ ճամբայ ելլել՝ քալել.

ձայնը իյնալ
չէզոք բայ տկարանալ.

բեռան տակ իյնալ
չէզոք բայ
    1. ծանրաբեռնուիլ,
    2. կքիլ.

այսինչ օրուան իյնալ
չէզոք բայ հանդիպիլ, զուգադիպիլ.

աչքի իյնալ
չէզոք բայ աչքի զարնել, նշմարուիլ.

ծրագիրը ջուրը իյնալ, հաշիւը ջուրը իյնալ
չէզոք բայ ձախողիլ.

գլխիվայր իյնալ
չէզոք բայ տապալիլ.

չորս ոտքերու վրայ իյնալ
չէզոք բայ խուսափիլ վտանգէ՝ մահէ.

ուշքի գալ, ուշքի իյնալ
չէզոք բայ արթննալ.

խորը իյնալ
չէզոք բայ խորասուզուիլ.

աչքերը փոսը իյնալ
չէզոք բայ նիհարնալ.

տառապանքի մէջ իյնալ
չէզոք բայ տառապիլ.

մահուան գիրկը իյնալ
չէզոք բայ մեռնիլ.

խոր քունի մէջ իյնալ
չէզոք բայ խորունկ քնանալ.

փորձութեան մէջ իյնալ
չէզոք բայ մոլորիլ.

փորձանքի մէջ իյնալ
չէզոք բայ վտանգուիլ.

հարստութեան մէջ իյնալ
չէզոք բայ հարստանալ.

Մորփէոսի գիրկը իյնալ
չէզոք բայ քնանալ.

ձեռքերը վար իյնալ
չէզոք բայ
    1. յոգնիլ,
    2. ձեռնթափ ըլլալ.

երջանկութեան մէջ իյնալ
չէզոք բայ երջանկութեան մէջ լողալ.

կռուողներու մէջ իյնալ
չէզոք բայ միջամտել.

առաջնորդին ետեւը իյնալ
չէզոք բայ հետեւիլ:

Phrases
քեզի՝ ինծի կ՚իյնայ
կը վայելէ, պարտինք.

հօրը քիթէն ինկած է
հօրը շատ կը նմանի.

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 740
New!
(beta)
ՈՒՇՔ
գոյական
    1. խելք, միտք, մտածողութիւն.
    2. առողջ դատողութիւն, ողջմտութիւն, ուշիմութիւն.
    3. զգալու՝ շրջապատը ընկալելու կարողութիւն. զգայական ճանաչում, զգացողութիւն.
    4. ուշադրութիւն, մտադրութիւն.
    5. սթափ վիճակ. զգօնութիւն, արթնութիւն.
    6. յիշողութիւն.
    7. զգալու՝ շարժելու կարողութիւն. գիտակցութիւն, ինքնազգացութիւն:

Phrasal Verbs
Ուշք դարձնել, ուշք դնել
ներգործական բայ ուշադրութիւն ընել, ուշադրութիւն դարձնել:

Ուշքը երթալ, ուշք վերնալ
չէզոք բայ
    1. ուշաթափ ըլլալ.
    2. շատ հաւնելով՝ գլուխը դառնալ՝ տարուիլ.
    3. հիանալ, սքանչանալ.
    4. չափազանց շատ ձգտիլ՝ տենչալ.
    5. ուշադրութիւնը շեղիլ:

Ուշքը կորսուիլ, ուշքը կորսնցնել
ներգործական բայ
    1. ուշակորոյս ըլլալ.
    2. խելքը թռցնել՝ տարուիլ.
    3. շուարիլ, շշմիլ։

Ուշքը վրան գալ
չէզոք բայ
    1. գիտակցութիւնը վերականգնիլ, սթափիլ.
    2. գէշ ընթացքէ՝ մոլորութենէ ետ կենալ. զգօնանալ, զգաստանալ։

Ուշքը վրան ըլլալ
չէզոք բայ գիտակցիլ։

Ուշքը վրան պահել
ներգործական բայ
    1. աչալուրջ ըլլալ. զգուշանալ.
    2. զգօն կերպով հետեւիլ՝ հսկել.
    3. հոգատար ըլլալ. հետեւիլ, հոգալ, խնամել:

Ուշքը տանիլ
ներգործական բայ Տե՛ս Ուշքը երթալ:

Ուշքի բերել
ներգործական բայ
    1. գիտակցութիւնը վերադարձնել.
    2. ինքնամոռացութեան վիճակէ հանել.
    3. խելքի բերել. զգօնացնել, սթափեցնել։

Ուշքի գալ
չէզոք բայ
    1. ուշաթափութիւնը անցնիլ.
    2. սթափիլ, արթննալ, զգօնանալ.
    3. ինքնամոռացման՝ մտամոլոր վիճակէ դուրս գալ.
    4. խելքի գալ.
    5. ուշադիր՝ զգաստ ըլլալ։

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 1915
New!
(beta)
 Usage beta 26 citations 

Usage of matching Word Forms

Usage of matching Lexemes

Also search for "ուշքի գալ" in these imaged dictionaries:

Explanatory

Thesaurus

Western Armenian

Neologisms

Rhyming

Word Structural

Etymological

Dialectal and Idiomatic

Orthographic

Classical Armenian

Middle Armenian

Early Modern Armenian

Foreign word

Names

Place names

Plant names

Specialized

Abbreviations

© 2026 Nayiri. Armenian dictionary contains 17,718 words.
The site has 144 dictionaries and 3 books.
English
Նայիրի / Nayiri.com